Strefa Wojny [#1]: Wojny napoleońskie

   r. (poniedziałek), godz. 15:00    Brak komentarzy do Strefa Wojny [#1]: Wojny napoleońskie

Rozpoczynam na blogu nowy cykl, w którym co kilka tygodni będę prezentował recenzje planszowych gier wojennych. Projekt nazwałem „Strefa Wojny” i zamierzam przybliżać w nim zarówno gry, które ukazują się współcześnie, jak i te, które zostały wydane w przeszłości. Gry tego typu mają wiele zalet – o czym już pisałem kilka lat temu – i od dawna pozostają w kręgu moich zainteresowań. Zasadniczo będę skupiał się na produktach, które wyszły spod szyldu wydawnictwa Taktyka i Strategia oraz wydawnictwa Dragon.

∴ ∴ ∴

„Wojny napoleońskie” to prawdopodobnie jedna z najstarszych polskich strategicznych gier planszowych. Od jej wydania upłynęło już prawie 3 dekady. Gra została wydana przez nieistniejące już wydawnictwo Dragon w dwóch edycjach. Pierwsze wydanie nie posiadało pudełka, było zapakowane w folię, zawierało instrukcję, niewielką planszę z mapą oraz arkusze z żetonami pomocniczymi i żetonami symbolizującymi jednostki wojskowe i dowódców.

Drugie wydanie znacznie różniło się od pierwowzoru i jakościowo było znacznie lepsze. Gra zyskała kolorowe pudełko o wymiarach 34⋅24 cm z piękną batalistyczną sceną na okładce oraz nową, znacznie większą mapę na planszy o wymiarach 100⋅68 cm. Oba te elementy stały się później standardem w kolejnych samodzielnych grach wydawnictwa Dragon (gry były wydawane też jako dodatek do czasopisma pt. „Dragon”). Mapa została podzielona na heksy, a każdy z nich można było zidentyfikować weryfikując współrzędne dłuższego boku (A) i krótszego boku (B) planszy, np. A18 – B49 to miejscowość o nazwie Stedum. Poza samą mapą na planszy znalazł się jeszcze tor etapów. Zmianie wizualnej uległy też żetony reprezentujące oddziały oraz sama instrukcja do gry.

Instrukcja do gry liczy 8 stron i składa się z 16 rozdziałów, z czego 2 ostatnie to scenariusze rozgrywki oraz tabele pomocnicze. Na okładce przedniej powtórzono grafikę autorstwa Zbigniewa Kasprzaka, a na okładce tylnej znalazła się legenda do mapy, czyli przykładowe heksy symbolizujące poszczególne formacje terenu. Przepisy nie są zbyt skomplikowane i zostały zapisane w przystępnej formie.

Gra nie jest oparta na żadnej z autentycznych bitew znanych z epoki napoleońskiej. Gracze dysponują identycznym zestawem żetonów bojowych, które nie są podzielone na nacje. Różnią się jedynie kolorem, tzn. jeden z graczy walczy żetonami niebieskimi, drugi czerwonymi. Żetony jednostek symbolizują piechotę, jazdę konną, artylerię i dowódców. Dowódcy nie mają konkretnych nazwisk, a oddziały posiadają wyłącznie oznaczenia numeryczne, graficzny symbol formacji i zdolność bojową wyrażoną w postaci cyfry. Żetony oddziałów mają niemalże identyczny awers i rewers, a jedyna różnica to cyfra zdolności bojowej. W grze występują następujące formacje oddziałów:

  • piechota: liniowa (fizylierzy), strzelcy (woltyżerowie), strzelcy gwardii, grenadierzy, grenadierzy, grenadierzy gwardii,
  • jazda konna: kirasjerzy (ciężka kawaleria), ułani (lekka kawaleria), kirasjerzy gwardii,
  • artyleria: piesza, konna.

Pojedynczy heks na mapie to ok. 200 m rzeczywistego terenu. Każdy żeton kawalerii symbolizuje oddział złożony z 400 jeźdźców. Jednemu żetonowi piechoty odpowiada 1600 ludzi, a żeton artylerii to bateria składająca się z 12 dział. Każdy etap gry to pół godziny rzeczywistego czasu. Etapy podzielone są na fazy, w której wykonywane są określone instrukcją czynności przez graczy.

Żetony oddziałów grupowane są w dywizje, które mogą przyjmować dwa rodzaje szyku: rozwinięty i marszowy. Szyk marszowy oznacza zdjęcie wszystkich żetonów oddziałów z planszy i wtedy całość dywizji jest reprezentowana tylko żetonem dowódcy. Dowódca posiada 8 punktów ruchu, a gdy jego dywizja jest w szyku marszowym to wówczas 6 (dywizja piechoty) lub 10 (dywizja kawalerii) punktów ruchu. Dowódcy mają wpływ na przebieg starć i reorganizację własnych oddziałów. Szczególnym rodzajem dowódcy są wodzowie naczelni.

Oddziały posiadają strefy kontroli, określoną ilość punktów ruchu, morale, zdolność bojową i siłę bojową. Nie mają jednak określonej linii frontu, nie jest więc istotne ich ukierunkowanie na heksie. Do starcia dochodzi, kiedy wrogie oddziały stają bezpośrednio na przeciwko siebie. Wówczas, w odpowiedniej fazie danego etapu, przeprowadza się walkę uwzględniając różne czynniki, m.in. zdolność bojową, teren, obecność dowódcy. Rezultat rzutu kostką odzwierciedla efekt starcia, który odczytuje się z tabeli walki. Mechanika tej gry jest więc stosunkowo prosta.

W grze zawarte są 4 scenariusze. Każdy z nich określa początkowe rozmieszczenie jednostek, warunki zwycięstwa oraz ewentualne posiłki w trakcie rozgrywki. W jednym ze scenariuszy gracze mogą tworzyć własne armie w dowolny sposób, co nadaje rozgrywce niepowtarzalności, a graczom pozwala na dużą swobodę poprzez zastosowanie indywidualnych preferencji.

Z grą „Wojny napoleońskie” zetknąłem się po raz pierwszy w połowie lat 90. zeszłego stulecia i było to drugie jej wydanie. Pamiętam, że gra zapewniła mi rozrywkę i zabawę na wiele godzin. Wróciłem do niej ponownie w tym roku. Przed pierwszym rozpoczęciem rozgrywki należało oczywiście starannie skleić i powycinać poszczególne żetony.

Gra jest dosyć dynamiczna, przepisy są mocno uproszczone, plansza z mapą prezentuje się okazale, nawet jak na współczesne czasy. Poziom stosowania taktyki oraz tzw. historyczność są tu mocno ograniczone. Jest to natomiast dobra gra dla nowicjuszy dopiero zaczynających przygodę z wojennymi grami planszowymi. Może też stanowić wstęp do bardziej rozbudowanych gier z tego okresu, które ukazały się w Polsce, tj. „Waterloo 1815” wydawnictwa Dragon i „Napoleon 1796-1800” wydawnictwa Mirage Hobby.

Metryczka
Tytuł: Wojny napoleońskie
Wydawca: Dragon
Autor: Michał Rakowski
Grafika: Zbigniew Kasprzak
System:
Symulacja: różne bitwy z epoki napoleońskiej
Rok wydania: 1989
Mechanika: pola heksagonalne
Język: polski
Ilość graczy: 2
Internet: Board Game Geek
Rekwizyty: pudełko, plansza z mapą 98⋅68 cm, 320 żetonów oddziałów, żetony pomocnicze, kostka K6, instrukcja obsługi
Pliki: spis żetonów